"Godzina wilka", psychologiczny horror Ingmara Bergmana z 1968 roku, w którym legendarny reżyser dokonuje wiwisekcji mrocznych zakamarków ludzkiej psychiki, stanowi dobry punkt odniesienia, jeżeli chodzi o pierwszy w Polsce koncert norweskiej formacji Ulver. Równie bogaty w symbolikę i w podobnym stylu balansujący na granicy między ponurą rzeczywistością i jeszcze bardziej posępną sferą snów. Co prawda daleki od perfekcji, ale równie intrygujący.

Jeszcze rok temu chyba nikt nie przypuszczał, że Ulver będzie można zobaczyć na żywo. Działalność koncertową zakończyli w 1995 roku, w samym środku blackmetalowej nawałnicy, która przetoczyła się wówczas przez Skandynawię. 15 lat później zgliszcza dawno zostały już uprzątnięte, a ostatni rozbitkowie albo stali się własnymi karykaturami, albo porzucili czarcie dźwięki na rzecz tych bardziej przystępnych. Tyle że zanim większość wypacykowanych muzyków zdała sobie sprawę z nadchodzących zmian, Ulver przebywał już w zupełnie innej muzycznej rzeczywistości. I to właśnie właśnie ona – pełną gębą postmodernistyczna i, co za tym idzie, eklektyczna - dała o sobie znać podczas koncertu w krakowskim klubie Studio.

Na początek, za sprawą utworów z ostatniej jak dotąd płyty "Shadows Of The Sun", zapanował refleksyjny nastrój. Ambientowe plamy dźwiękowe i najbardziej tego wieczoru wyciszone wizualizacje stanowiły jednak tylko preludium do slapstickowego karnawału, jaki rozegrał się za sprawą "In The Red" i "Operator" z "Blood Inside". Komputerowo generowane dźwięki ustąpiły miejsca przesterowanej gitarze i fenomenalnej grze perkusisty. Rozczarował trochę lider Ulver, Kristoffer Rygg, który nie był w stanie idealnie odtworzyć zarejestrowanych na płytach partii wokalnych, ale zmienione aranżacje sprawiły, że nawet okazjonalne fałsze nie raziły tak bardzo jak powinny. W ślad za rozpasaną i nieprzewidywalną muzyką szły też wyświetlane obrazy – od sceny chrztu w rzece Mississippi, przez fragmenty produkcji Leni Riefenstahl, aż po urywki starych filmów pornograficznych i okultystyczne symbole wirujące niczym w kalejdoskopie. Oszczędzono nam ujęć z obozów koncentracyjnych, ponoć mając na uwadze przeszłość historyczną miejsca, w którym odbywał się koncert. Ruch tyleż zaskakujący, co niepotrzebny.

Była też wycieczka w przeszłość, aż do wydanej w 1998 roku płyty "Themes From William Blake's The Marriage of Heaven and Hell" i dwa lata młodszej "Perdition City". Podróż do korzeni obecnego wcielenia Ulver zaowocowała ezoterycznymi dźwiękami z najwyższej półki, inspirowanymi zarówno twórczością Coil, jak i artystami nagrywającymi dla wytwórni Warp. Jednak tam, gdzie Aphex Twin odlatywał w sobie tylko znane rejony, ekipa pod wodzą Rygga pamiętała, że to muzyka ma pierwszeństwo. Po krótkim powrocie do "Shadows Of The Sun" Norwegowie zafundowali nam finał pod postacią "Not Saved" z EP-ki "Silencing The Singing". Ostatnie słowa, jakie pojawiły się tego wieczoru na zamontowanym z tyłu sceny telebimie - „The Rest Is Silence” - nie mogły być bardziej wymowne. Chyba tylko z czystej kurtuazji Rygg poinformował, że Ulver nie ma w zwyczaju bisować, po czym podziękował publiczności za przybycie i z papierosem w ręku zszedł ze sceny. Godzina wilka dobiegła końca.

Maciek Stankiewicz